Կոնքի հատակի մկանների մասին հաճախ սկսում ենք խոսել միայն այն ժամանակ, երբ առաջանում է միզապահություն կամ ծննդաբերությունից հետո նկատվում են անհարմարություններ։ Սակայն իրականում այս մկանների դերը շատ ավելի լայն է։ Դրանք մասնակցում են միզապարկի և աղիների ֆունկցիայի վերահսկմանը, աջակցում են կոնքի օրգաններին և կարևոր դեր ունեն նաև սեռական ֆունկցիայի մեջ։

Կոնքի հատակի դիսֆունկցիան կարող է դրսևորվել տարբեր ձևերով՝ անմիզապահությունից և օրգանների իջեցումից մինչև կոնքի քրոնիկ ցավ և սեռական ֆունկցիայի խանգարումներ:

Ի՞նչ է կոնքի հատակը

Կոնքի հատակը մկանների, կապանների և շարակցական հյուսվածքների համալիր համակարգ է, որը գտնվում է կոնքի ստորին հատվածում և ձևավորում է մի տեսակ «հենարան» միզապարկի, արգանդի, հեշտոցի և ուղիղ աղու համար։Այս մկանները պետք է կարողանան ոչ միայն կծկվել, այլև ճիշտ ժամանակին թուլանալ։ Հետևաբար առողջ կոնքի հատակը պարզապես «ուժեղ» մկաններ ունենալը չէ․ կարևոր է նաև դրանց ճիշտ կոորդինացումը։

Ի՞նչ է տեղի ունենում, երբ կոնքի հատակի մկանները թուլանում են
Կոնքի հատակի մկանների թուլացմանը կարող են նպաստել հղիությունը, ծննդաբերությունը, տարիքի հետ կապված փոփոխությունները, ավելորդ քաշը, քրոնիկ փորկապությունը, երկարատև հազը և որովայնի խոռոչում ճնշման կրկնվող բարձրացումը։

Թուլացած մկանների դեպքում կարող են առաջանալ՝

• հազի, փռշտոցի կամ ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության ժամանակ մեզի արտահոսք,
• միզապարկի կամ աղիների վերահսկման դժվարություններ,
• կոնքի օրգանների իջեցման հետ կապված գանգատներ,
• կոնքի շրջանում ծանրության կամ ճնշման զգացում,
• սեռական ֆունկցիայի որոշակի խանգարումներ։

Սակայն խնդիրը միշտ չէ, որ մկանների թուլությունն է։Երբ կոնքի հատակի մկանները չափազանց լարված ենՈրոշ կանանց մոտ կոնքի հատակի մկանները ոչ թե թույլ են, այլ մշտապես կամ հաճախակի լարված։

Այդ դեպքում կարող են առաջանալ կոնքի ցավ, ցավոտ սեռական հարաբերություն, հեշտոց ներթափանցման դժվարություն կամ որոշ միզային գանգատներ։ Հատկապես կարևոր է հասկանալ, որ նման իրավիճակում պարզապես կոնքի հատակի մկաններն ավելի ուժեղացնելու փորձը կարող է ճիշտ մոտեցում չլինել։Այս պատճառով կոնքի հատակի վարժությունները ցանկալի է ընտրել՝ հաշվի առնելով կոնկրետ կնոջ ախտանշաններն ու մկանների վիճակը։

Կապը սեռական առողջության հետ
Կոնքի հատակի մկանները մասնակցում են սեռական գրգռման և օրգազմի ընթացքում տեղի ունեցող մկանային կծկումներին։ Մկանների ուժը, տոնուսը և կոորդինացված աշխատանքը կարող են կապված լինել սեռական ֆունկցիայի տարբեր կողմերի հետ։

Միևնույն ժամանակ սեռական խնդիրները սովորաբար միայն կոնքի հատակի մկանների խնդիրը չեն։ Սեռական ցանկության կամ բավարարվածության վրա կարող են ազդել հորմոնալ փոփոխությունները, ցավը, հեշտոցային չորությունը, հոգեբանական գործոնները, հարաբերությունների առանձնահատկությունները, որոշ դեղամիջոցներ և այլ բժշկական խնդիրներ։ Հետևաբար անհրաժեշտ է յուրաքանչյուր դեպքին մոտենալ անհատապես։ Օրինակ՝ եթե կինը սեռական հարաբերության ժամանակ ցավ է զգում և դրա հետևանքով ակամա լարում է կոնքի հատակի մկանները, կարող է ձևավորվել «ցավ → մկանների լարում → ավելի ուժեղ ցավ» արատավոր շրջան։

Կեգելի վարժությունները բոլորի՞ն են անհրաժեշտ
Կոնքի հատակի մկանների մարզումը կարող է արդյունավետ լինել հատկապես անմիզապահության և կոնքի հատակի դիսֆունկցիայի դեպքում։ Կլինիկական ուղեցույցները այն դիտարկում են որպես ոչ վիրահատական բուժման կարևոր բաղադրիչ։ 

Սակայն սխալ է մտածել, որ յուրաքանչյուր կին պետք է պարզապես օրական բազմաթիվ անգամ «սեղմի» այդ մկանները։

Եթե մկանները թույլ են՝ անհրաժեշտ է աշխատել ուժի և դիմացկունության վրա։
Եթե դրանք գերլարված են՝ առաջնային կարող է լինել թուլացման և կոորդինացիայի վերականգնումը։Այսինքն՝ կոնքի հատակի ճիշտ վարժությունը պետք է համապատասխանի կոնկրետ խնդրին։

Ո՞ր կանանց է հատկապես կարևոր ուշադրություն դարձնել կոնքի հատակին
Հատուկ ուշադրություն կարող է պահանջվել՝

• հղիությունից և ծննդաբերությունից հետո,
• անմիզապահության դեպքում,
• կոնքի օրգանների իջեցման նշանների առկայության դեպքում,
• քրոնիկ կոնքային ցավի ժամանակ,
• ցավոտ սեռական հարաբերությունների դեպքում,
• կրկնվող կամ անհասկանալի կոնքի հատակի գանգատների դեպքում։

Ե՞րբ դիմել բժշկի

Եթե մեզի արտահոսքը դարձել է սովորական երևույթ, կա հեշտոցային շրջանում ծանրության կամ «ինչ-որ բան իջնելու» զգացողություն, սեռական հարաբերությունը ցավոտ է կամ առկա է մշտական կոնքային ցավ, չարժե պարզապես հարմարվել այդ գանգատներին։Կոնքի հատակի խնդիրները հաճախ բուժելի կամ զգալիորեն կառավարելի են, հատկապես երբ պատճառը ճիշտ է բացահայտվում և բուժումն ընտրվում է անհատապես։